Wondroos


Algemeen

Wondroos is een ernstige bacteriële infectieziekte van de lederhuid en het onderhuidse vetweefsel. De aandoening wordt ook wel aangeduid met de naam ‘belroos’. Om ernstige complicaties te voorkomen moet er zo snel mogelijk worden behandeld met antibiotica. 

 

Hoe ontstaat wondroos?
Wondroos wordt veroorzaakt door bacteriën, bijna altijd streptokokken. De bacteriën dringen de huid binnen via een wondje, bijvoorbeeld een schaafwond, een brandwond, een chirurgische wond (na een operatie), een puistje of een kloofje tussen de tenen.

 

Patiënten die wat last hebben van dikke enkels en benen zijn extra gevoelig voor wondroos. Bij wondroos in het gezicht kan de bacterie ook uit de oren, de neus, of de bijholtes (neusbijholte, voorhoofdsholte) afkomstig zijn.

 

Wat zijn de verschijnselen?
Bij wondroos wordt de aangedane huid – meestal een been of het gezicht – plotseling rood, warm, gezwollen en pijnlijk. De rand is scherp begrensd en verheven. Soms ontstaan er naderhand blaren die door het bloed in de blaren donkerrood kan kleuren, vooral bij ouderen met wondroos aan de benen.

 

De lymfeklieren kunnen opgezet zijn (bij wondroos van het been in de liezen, bij wondroos van het gezicht in de hals). Ook kunnen de lymfebanen ontstoken zijn. Dit uit zich als een rode streep tussen de plaats van wondroos en de klieren. Deze zogeheten lymfangitis wordt ook wel (ten onrechte) ‘bloedvergiftiging’ genoemd. De patiënt voelt zich ziek en heeft (soms hoge) koorts.

 

Wondroos in het gelaat bij jonge kinderen bevindt zich doorgaans aan één zijde. Vaak heeft het kind een oorontsteking aan dezelfde kant waar de infectie is ontstaan. De aangedane huid rond het oog of op de wang is gezwollen en verkleurd van roze tot paarsblauw. Het kind is meestal erg ziek. Wordt er niet snel behandeld, dan kan de infectie zich in de diepte uitbreiden en de spieren aantasten.

 

Overige complicaties bij wondroos zijn het ontstaan van abcessen, bloedvergiftiging (de bacterie verspreidt zich via het bloed), trombose in de hersenen, hersenvliesontsteking (bij wondroos rond het oog bij kinderen) en nierontsteking.

 

In enkele gevallen kan wondroos tot de dood leiden, vooral bij kinderen, ouderen en patiënten met een stoornis in de afweer.

 

de kenmerken van wondroos

Behandeling

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De diagnose wondroos is meestal eenvoudig te stellen op de kenmerkende verschijnselen. Met een wattenstaafje kan er eventueel materiaal worden afgenomen op plaatsen waar de huid beschadigd is, om het op kweek te zetten.

 

Hoe ziet de behandeling eruit?
Bij ernstige wondroos wordt men meestal in het ziekenhuis opgenomen en gedurende minimaal 10 dagen met penicilline behandeld, vaak direct in de bloedbaan met een intraveneus infuus. Minder ernstige gevallen kunnen thuis worden behandeld met antibiotica in de vorm van tabletten of capsules. Vaak zal dat penicilline zijn. Andere effectieve antibiotica zijn erytromycine, azitromycine of claritromycine.